ताॅकव्हिल

विकिपीडिया कडल्यान
Jump to navigation Jump to search

तॉकव्हिल

अलेक्सीद तॉकव्हिल हो एकुणिसाव्या शतमानांतलो नामलृनेचो फ्रॅंच राज्यशास्त्र आनी इतिहासकार.  ’अमेरिकेंतली लोकशाय’ 1835-40 ( Democracy in –merica) आनी पोरणी राजवट आनी फ्रॅंच राज्यक्रांती 1856 (the old and the French revolution ) हे ताचे दोन ग्रंथ लोकप्रिय जाले. तॉकव्हिल हो उदरामतवादी सामन्तशायेचो पुरस्कतो आशिल्लो. पूण ही सामन्तशाय तिगची ना, लोकशायेचो वावटळींत ती रोकडीच नानपयत जातली हाची ताका खात्रा आसली जुलय 1830 वर्सा फ्रांसाचो क्रांती उपरांत लुई फिलीपी हो नागरीक राजा अधिकीरीचेर आयलो. तॉकव्हिल पयलिच बुरवॉ राजवटीचो तो चाहत आशील्लो तांचे नवे राजवटी कडेन सूत जमले ना. ब्रिटनांतल्यान  सनदशीर राजेशायीचें स्वरुप ना जावन समाजीक समतेच्या वातावरणांत फ्रांसान प्रवेश केलो, हाचे विशी तॉकव्हिलाची खात्री जाली, म्हणून ताणे आपलो इश्ट बोमॉन्त हाचे वांगडा अमेरीकेंतले ख्यासत आनी बंदखण प्ददतीचो अभ्यास करचे खातीर 1831-32त त्या देशाची भोंवडी केली. णव म्हयन्यांचे हे भोंवडेर आदारीत तीणें अमेरीकेंतले लोकशाय हो ग्रंथ बरयलो अमेरीके वयल्या ह्यो  ग्रंथान तॉकव्हिलाक फ्रँच अकॅडमी आनी वीदवानांच्या हेर संस्थांचें  मानादीक वांगडीपद मेळोवन दीलें. ह्या ग्रंथाच्यो युरोपांतल्या वेगवेगळ्या देशांनी आवूत्ती आयल्यो. इंग्लंडांत ताका लागून, तो संवाद सादूंक शकलो. तॉकव्हिल 1839  सावन फ्रॅंच संसदेच्यो लोकनियुक्त सभाघराचो वांगडी म्हणून खूब खेपे वेंचून आयलो. बंदखणीतल्यान सुदारणा, गुलामगिरी, वसाहतवादी धोरणां आदी विशायांवेल्या सभाघराचे समितीच्या म्हण्यार्यांचें व्हडलेशे कसब ऩाशिल्लयान आनी राजकारणांल्यान गजालीचीं तडजोड करपाची वूत्ती नाशिल्लयान तो राष्टीय राजारणांत चड येस मेळोवंक शकलो ना. पॅरीलसांतल्यान उद्देगीक कामगारांचे काम समाजवादी क्रांतीची (1948) सुलूस तॉकव्हिलाक पयलीसावनूच लागील्ली. ताका लागून फ्रांसांतल्यालन उदारमतावादी सनदशीर सोकशायेक धोको निरमाण जाला. अशें मत ताणे हे क्रां पयलींच कळ्ळे ताच पयली सामन्तशाय आनी लोकशाय हांच्या समन्वयाक ताणें तेको दिल्लो आसलो. तरी निमाणे फळादीक जावंक नाशिल्लया ह्या राजकीय बदलनाक लागून 1849त तॉकव्हिलाक म्हतवाचीं राजकीय पदां भुशोवप शक्य जालें. घटना समीतीचो वांगडी म्हणून ताणे दोनदा वेचणूक जिखली. घटना तयार करपी समीतीचो तो वांगडी जालो. तशेंच विदेश मंत्री मह्णून ताची नेमणूक जाली. ऑक्टोबर 1849त लुई नेपोलियन राष्टीयक्ष जातकच ताणें तॉकव्हिाक विदेश मंत्रीपदा वयल्यान काडलो. लुई-नेपालियनाच्या धोरणांक विरोध केल्लन त़ॉकव्हिलाचीं सगळी पदा काडून घेतलीं, तशेंच ताका बंदखणेंत घातलो.

"https://gom.wikipedia.org/w/index.php?title=ताॅकव्हिल&oldid=175681" चे कडल्यान परतून मेळयलें